Schildklierproblemen en stemming: wat is het verband?

Stoornissen in de werking van de schildklier kunnen je stemming op vele manieren beïnvloeden - leer er hieronder enkele kennen!
Schildklierproblemen en stemming: wat is het verband?

Laatste update: 17 april, 2022

De schildklier is een kleine, vlindervormige klier in je hals. Hij is verantwoordelijk voor diverse taken zoals de productie, opslag en verzending van vitale hormonen voor de werking van je lichaam. Een verstoring in dit proces kan grote gevolgen hebben. Vandaag hebben we het over het verband tussen schildklierproblemen en stemming.

De meeste mensen weten dat de schildklier invloed heeft op de stofwisseling. Minder mensen weten dat het ook de snelheid van het hartritme regelt. En bijna niemand weet hoe schildklierproblemen de stemming beïnvloedt. Het verband is heel ingewikkeld, maar, in het volgende artikel leggen we het je uit aan de hand van gemakkelijk te begrijpen voorbeelden.

Schildklierproblemen en stemming

Schildklierproblemen
Schildklierproblemen zijn heel gevarieerd. Omdat dit orgaan verantwoordelijk is voor het regelen van de stofwisseling, is de invloed van deze ziekten multisystemisch.

Voor we ingaan op hoe schildklierproblemen de stemming beïnvloeden, moeten we eerst enkele algemene ideeën verduidelijken. Schildklierproblemen omvat een groep van aandoeningen die ontstaan als er een verandering in de klier in kwestie optreedt. De meestvoorkomende zijn de volgende:

De ontsteking van de schildklier (thyroiditis) wordt ook als een veelvoorkomende aandoening beschouwd. Tenzij we het over een bepaalde aandoening hebben, hebben we het over het verband tussen de schildklier en stemmingen over al deze aandoeningen.

Dit alles gezegd hebbende, is het oorzakelijke verband tussen schildklierproblemen en stemmingsveranderingen al zo’n 200 jaar bekend. Caleb Hillier Parry, in 1825, was een van de eersten die zenuwstoornissen bij schildklierpatiënten documenteerde. Vandaag is er een medische consensus dat schildklieraandoeningen de stemming beïnvloeden. Laten we eens kijken naar een paar actuele voorbeelden.

Meer informatie over de schildklier vind je hier:
7 complicaties geassocieerd met aandoeningen van de schildklier

Depressie

Volgens een artikel (Engelse link) dat in 2012 in het Journal of Thyroid Research verscheen, ontwikkelt een schildklieraandoening een aantal neuropsychiatrische verschijnselen tussendoor. Depressie is een van de meest voorkomende, die tussen 31% en 69% van de patiënten kan treffen (fluctueert met leeftijd en andere variabelen).

Depressie ten gevolge van schildklierproblemen gaan ook gepaard met stress, prikkelbaarheid, algemene dysforie, emotionele labiliteit, en zelfs verminderde concentratie. Gevallen van depressie bij subklinische diagnoses van hypothyreoïdie en hyperthyreoïdie komen minder vaak voor, dus deze houden verband met de ernst van de diagnose.

Het is niet ongewoon dat patiënten hulp zoeken voor depressie en daarbij ontdekken dat ze een schildklieraandoening hebben. Volgens de American Thyroid Association (Engelse link) zijn tot 60% van de lijders zich er niet van bewust dat ze deze aandoening hebben.

Er zijn aanwijzingen (Engelse link) dat schildklier depressies en stemmingswisselingen ook tijdens de zwangerschap kunnen ontstaan. Deze manifesteren zich tijdens en na de zwangerschap, en ze kunnen de relatie van de moeder met haar kind beïnvloeden.

Angst

Angst is een ander probleem dat met schildklieraandoeningen geassocieerd wordt. Een studie (Engelse link) gepubliceerd in Social Psychiatric and Psychiatric Epidemiology in 2015 vond een verband tussen onbehandelde hypothyreoïdie met het ontstaan van angstepisoden.

Daarom hebben sommige deskundigen (Engelse link) een verband gevonden tussen patiënten die lijden aan paniekaanvallen met schildklieraandoeningen en angstgevoelens. Zoals het bewijsmateriaal (Engelse link) aangeeft, komt verhoogde angst ook voor bij subklinische diagnoses van hypo- en hyperthyreoïdie.

Angst voor schildklierproblemen is een realiteit, een die patiënten ongeacht de ernst ervan treft (hoewel ze groter is in ernstige gevallen). Om al deze redenen moedigen specialisten (Engelse link) schildklierfunctietesten aan bij patiënten die lijden aan sociale fobie, paniekstoornissen, en gegeneraliseerde angststoornis.

Cognitieve stoornissen

Trieste vrouw
Wanneer schildklierproblemen samenvalt met het vorderen van de leeftijd, kan het moeilijk zijn de invloed ervan op cognitieve stoornissen vast te stellen.

Een ander deel van het verband tussen schildklierproblemen en stemming wordt gevonden in cognitieve stoornissen. Onderzoek (Engelse link) wijst uit dat zowel hypothyreoïdie als hyperthyreoïdie geassocieerd zijn met een verminderde cognitieve functie. De laatste wordt echter in verband gebracht met een grotere kans op dementie.

Deze stelling wordt door andere studies (Engelse link) ondersteund. De meeste gevallen van cognitieve stoornissen zijn omkeerbaar, hoewel gevallen van dementie dat niet zijn. Er zijn bijvoorbeeld aanwijzingen (Engelse link)  dat er een verband is tussen de schildklierfunctie en de ziekte van Alzheimer.

Op dit punt moeten we denken aan het percentage patiënten dat zich niet bewust is van het feit dat ze een schildklieraandoening hebben: 60%. Hoewel niet alle gevallen door dit traject verklaard kunnen worden, ontstaan veel van de diagnoses van cognitieve stoornissen en Alzheimer, naast andere aandoeningen, door het niet behandelen van een verstoorde schildklierfunctie.

Nog een artikel dat je niet mag missen:
Cognitieve vaardigheden: wat zijn dat en 12 voorbeelden

Waarom beïnvloedt schildklierproblemen de stemming?

Dat schildklierproblemen de stemming beïnvloedt, wordt door wetenschappelijk bewijs ondersteund. De ernst van de diagnose bepaalt grotendeels de manifestatie, evenals het soort aandoening zelf. Maar hoe regelt de schildklierfunctie onze stemming?

Hierover bestaat een grote discussie, en eentje die nog lang niet gesloten is. Sommige onderzoekers (Engelse link) menen dat de wisselwerking tussen schildklierstelsels en sommige neurotransmitters (noradrenaline en serotonine) een sleutelrol kan spelen.

Om nog maar te zwijgen van de wisselwerking tussen schildklierhormonen en andere neurotransmittersystemen. Bijvoorbeeld dopamine post-receptorprocessen. Zoals je misschien weet zijn dopamine, noradrenaline, en serotonine essentiële stoffen bij het regelen van onze stemming.

Als je vaak last hebt van angst, depressie, prikkelbaarheid, cognitieve stoornissen, enzovoort, zou het goed zijn om een mogelijke schildklierfunctiestoornis uit te sluiten. Doe dit vooral als je deze episodes ontwikkelt met andere klassieke schildklier symptomen (gewichtstoename, vermoeidheid, constipatie, gevoeligheid voor koude, enzovoort).  Wellicht ook interessant voor jou

Je emoties wegeten, waarom doe je dat?
Gezonder Leven
Lees het op Gezonder Leven
Je emoties wegeten, waarom doe je dat?

Heb jij die neiging? Je emoties wegeten? Dan is dit artikel voor jou bedoeld! Leer waarom eten ons een beter gevoel geeft.



  • Aubert, C. E., Bauer, D. C., da Costa, B. R., Feller, M., Rieben, C., Simonsick, E. M., … & Health ABC Study. The association between subclinical thyroid dysfunction and dementia: the Health, Aging and Body Composition (Health ABC) Study. Clinical endocrinology. 2017; 87(5): 617-626.
  • Basraon, S., & Costantine, M. M. Mood disorders in pregnant women with thyroid dysfunction. Clinical obstetrics and gynecology. 2011; 54(3): 506-514.
  • Bauer, M., Goetz, T., Glenn, T., & Whybrow, P. C. (2008). The thyroid‐brain interaction in thyroid disorders and mood disorders. Journal of neuroendocrinology. 2008; 20(10): 1101-1114.
  • Gönen, M. S., Kisakol, G., Cilli, A. S., Dikbas, O., Gungor, K., Inal, A., & Kaya, A. (2004). Assessment of anxiety in subclinical thyroid disorders. Endocrine journal. 2004; 51(3): 311-315.
  • Hage, M. P., & Azar, S. T. The link between thyroid function and depression. Journal of thyroid research. 2012.
  • Ittermann, T., Völzke, H., Baumeister, S. E., Appel, K., & Grabe, H. J. Diagnosed thyroid disorders are associated with depression and anxiety. Social psychiatry and psychiatric epidemiology. 2015; 50(9): 1417-1425.
  • Kikuchi, M., Komuro, R., Oka, H., Kidani, T., Hanaoka, A., & Koshino, Y. Relationship between anxiety and thyroid function in patients with panic disorder. Progress in Neuro-Psychopharmacology and Biological Psychiatry. 2015; 29(1): 77-81.
  • Ritchie, M., & Yeap, B. B. Thyroid hormone: Influences on mood and cognition in adults. Maturitas. 2015; 81(2): 266-275.
  • Simon, N. M., Blacker, D., Korbly, N. B., Sharma, S. G., Worthington, J. J., Otto, M. W., & Pollack, M. H. Hypothyroidism and hyperthyroidism in anxiety disorders revisited: new data and literature review. Journal of affective disorders. 2002; 69(1-3): 209-217.
  • Tan, Z. S., & Vasan, R. S. Thyroid function and Alzheimer’s disease. Journal of Alzheimer’s Disease. 2009; 16(3): 503-507.