Isoflavonen uit soja en hun mogelijke gezondheidsvoordelen

Kenmerkend voor isoflavonen is dat ze een soortgelijke structuur hebben als vrouwelijke oestrogenen. Vandaar hun interessante gezondheidsvoordelen.
Isoflavonen uit soja en hun mogelijke gezondheidsvoordelen

Geschreven door Daniela Echeverri Castro

Laatste update: 21 september, 2022

Isoflavonen uit soja zijn bioactieve verbindingen van fenolische aard die gekenmerkt worden door hun antioxidante en fyto-oestrogene werking. Ze komen zowel voor in de sojaplant (Glycine max) als in de bijproducten ervan. In feite worden ze tegenwoordig als voedingssupplement verspreid, vanwege hun mogelijke voordelen.

Volgens een studie (Engelse link) gepubliceerd in het tijdschrift Nutrients heeft deze fytochemische stof voordelen aangetoond bij het hormonale evenwicht, de cardiovasculaire gezondheid, en het voorkomen van osteoporose. De inname ervan brengt men zelfs in verband met anti-diabetische en anti-tumoreffecten. Wil je er meer over te weten komen?

Isoflavonen uit soja : toepassingen en mogelijke voordelen

Vrouw met ventilatortje
De vasomotorische symptomen van de menopauze, zoals opvliegers, zouden door Isoflavonen verminderen.

Isoflavonen uit soja hebben onder andere het vermogen om zich te binden aan oestrogeen receptoren in verschillende cellen en weefsels. Daardoor categoriseert men het als een “fyto-oestrogeen”.

Zo heeft hun assimilatie in het lichaam invloed op (Engelse link) de hormonale, reproductieve en metabolische gezondheid. Laten we hun belangrijkste voordelen eens nader gaan bekijken.

Menopauzale symptomen

Een van de belangrijkste toepassingen van Isoflavonen uit soja heeft te maken met de menopauze. Ze worden met name gebruikt als supplement om symptomen als nachtelijke opvliegers, depressie, vaginale droogheid en stofwisselingsstoornissen te verminderen.

In feite zijn deze voordelen in verschillende studies aangetoond. Een review gepubliceerd (Engelse link) in het tijdschrift Nutrients meldde dat isoflavonen nuttig waren bij het verminderen van opvliegers in de menopauze, en ook bij het afzwakken van het verlies van botdichtheid, het verlagen van de bloeddruk en het verbeteren van de glykemische controle in dit stadium.

Prikkelbare darmsyndroom

Suppletie met Isoflavonen uit soja is gunstig voor patiënten met prikkelbare darm syndroom. Dit werd vastgesteld in een proef (Engelse link) die gedeeld werd in het Middle East Journal of Digestive Diseases, waarin gemeld werd dat de inname ervan de symptomen van de aandoening vermindert en de kwaliteit van leven van de getroffen patiënten over het algemeen verbetert.

Hoog cholesterol

Zoals hierboven vermeld hebben isoflavonen ook een positieve invloed op de cardiovasculaire gezondheid. Vooral bronnen zoals tofu, tempeh en andere sojaproducten hebben namelijk gunstige effecten vertoond op de beheersing van het slechte of LDL cholesterol.

Een meta-analyse (Engelse link) die gedeeld werd in The American Journal of Clinical Nutrition bevestigde deze effecten. Volgens de onderzoekers hielpen soja-eiwitten met isoflavonen de lipidenprofielen verbeteren. Niet alleen verminderde het slechte (LDL) en totale cholesterol, maar het hield ook het goede cholesterolgehalte stabiel.

Type 2 diabetes

De consumptie van Isoflavonen uit soja ondersteunt de preventie en behandeling van type 2 diabetes. Volgens een overzichtsartikel (Engelse link) dat gedeeld werd in het International Journal of Molecular Sciences, beïnvloedt dit fytonutriënt de goede werking van organen die bij diabetes betrokken zijn, zoals de alvleesklier, de lever en het vetweefsel.

Een eerdere studie (Engelse link) die gedeeld werd in Food & Function toonde soortgelijke resultaten. In deze concludeerden de onderzoekers dat genisteïne – een soort isoflavoon – anti-diabetische effecten heeft en een veelbelovende kandidaat is als aanvullende aanpak om diabetes te voorkomen.

Osteoporose

Soja-isoflavonen zijn geen eerste-keus behandeling voor osteoporose. Het is echter nog steeds een van de meest aanbevolen voedingssupplementen voor de preventie van deze aandoening.

Een overzichtsstudie (Engelse link) , gerapporteerd in het Journal of Medicinal Food, meldde dat isoflavonen het verlies van botdichtheid, veroorzaakt door osteoporose, verminderen. Bovendien bracht een eerdere studie (Engelse link) in het European Journal of Clinical Nutrition dit supplement in verband met stimulering van botvorming bij vrouwen in de menopauze.

Borstkanker

De onderzoeksresultaten (Engelse link) over de rol van isoflavonen bij borstkanker zijn omstreden. Terwijl sommigen suggereren dat een dieet rijk aan soja het risico op deze ziekte kan verlagen, tonen andere studies aan dat een overmatige inname van soja de risico’s verhoogt.

In dit verband is het daarom ook raadzaam elk specifiek geval met een arts of voedingsdeskundige te evalueren. In het algemeen vormt een occasionele en matige inname van soja en zijn derivaten echter meestal geen probleem.

Mogelijke bijwerkingen van Isoflavonen uit soja

Tofu
De consumptie van soja en zijn derivaten, bij gezonde volwassenen, zonder overmaat, zou niet tot gezondheidsproblemen mogen leiden.

Voor de meeste gezonde volwassenen vormt een matige consumptie van Isoflavonen uit soja geen probleem. Bijwerkingen treden meestal op bij langdurige inname van commerciële supplementen met soja-isoflavonen. In het algemeen verdragen mensen deze uit voeding goed.

Bij de inname ervan treden echter enkele ongewenste reacties op:

  • Verlies van eetlust.
  • Ongemak in zowel de maag als de darmen.
  • Constipatie, opgeblazen gevoel, evenals misselijkheid.
  • Allergische reacties (huiduitslag, jeuk en, in ernstige gevallen, anafylaxie).

Een langdurige inname van voedingsisoflavonen in de kindertijd wordt echter in verband gebracht (Engelse link) met een verhoogd risico op de ziekte van Kawasaki bij kinderen. Daarom moet men het in deze stadia vermijden.

Overmaat van dit fyto-oestrogeen kan onder andere leiden tot abnormale groei (Engelse link) van baarmoederweefsel, en tot een verhoogd risico op borstkanker.

Wellicht ben je ook geïnteresseerd in dit artikel:
Koreaanse Ssam zelf thuis bereiden

Gehalte van isoflavonen in soja en zijn derivaten

In het algemeen varieert de aanbevolen hoeveelheid isoflavonen van 40 mg/dag tot 80 mg/dag (optimale hoeveelheid). Een inname tot 100 mg/dag wordt echter tot 3 maanden veilig geacht.

Naar schatting levert elke 100 gram sojabonen en daarvan afgeleide producten de volgende hoeveelheid isoflavonen:

  • Sojabonen: 60-239 mg.
  • Sojameel: 60-235 mg.
  • Soja eiwit: 45-200 mg.
  • Sojamelk: 1-31 mg.
  • Tempeh: 43-63 mg.
  • Tofu: 10-50 mg.
  • Miso: 20-100 mg.

 

Wat valt er te onthouden over isoflavonen uit soja ?

Isoflavonen uit soja zijn dus een soort fyto-oestrogeen dat men in verband brengt met voordelen voor de hormonale, stofwisselings-, voortplantings-, en cardiovasculaire gezondheid. Hun matige en occasionele consumptie kan de preventie en behandeling van sommige chronische ziekten bevorderen.

Maar toch, als het gaat om het innemen ervan als supplement, kun je het beste een arts of voedingsdeskundige raadplegen. Bedenk dus dat het in sommige gevallen averechts kan werken. In hoge of langdurige doses neemt namelijk het risico op bijwerkingen toe. Wellicht ook interessant voor jou

Zijn soja-eiwitten goed of slecht voor je gezondheid?
Gezonder Leven
Lees het op Gezonder Leven
Zijn soja-eiwitten goed of slecht voor je gezondheid?

Je kunt soja-eiwitten op verschillende manieren eten, of het nu in de vorm van sojabonen is of een verscheidenheid aan producten.



  • Pabich M, Materska M. Biological Effect of Soy Isoflavones in the Prevention of Civilization Diseases. Nutrients. 2019 Jul 20;11(7):1660. doi: 10.3390/nu11071660. PMID: 31330799; PMCID: PMC6683102.
  • Desmawati D, Sulastri D. Phytoestrogens and Their Health Effect. Open Access Maced J Med Sci. 2019 Feb 14;7(3):495-499. doi: 10.3889/oamjms.2019.044. PMID: 30834024; PMCID: PMC6390141.
  • Chen LR, Ko NY, Chen KH. Isoflavone Supplements for Menopausal Women: A Systematic Review. Nutrients. 2019 Nov 4;11(11):2649. doi: 10.3390/nu11112649. PMID: 31689947; PMCID: PMC6893524.
  • Jalili M, Vahedi H, Janani L, Poustchi H, Malekzadeh R, Hekmatdoost A. Soy Isoflavones Supplementation for Patients with Irritable Bowel Syndrome: A Randomized Double Blind Clinical Trial. Middle East J Dig Dis. 2015 Jul;7:170-6. PMID: 26396720; PMCID: PMC4560632.
  • Taku K, Umegaki K, Sato Y, Taki Y, Endoh K, Watanabe S. Soy isoflavones lower serum total and LDL cholesterol in humans: a meta-analysis of 11 randomized controlled trials. Am J Clin Nutr. 2007 Apr;85(4):1148-56. doi: 10.1093/ajcn/85.4.1148. Erratum in: Am J Clin Nutr. 2007 Sep;86(3):809. PMID: 17413118.
  • Kuryłowicz A. The Role of Isoflavones in Type 2 Diabetes Prevention and Treatment-A Narrative Review. Int J Mol Sci. 2020 Dec 28;22(1):218. doi: 10.3390/ijms22010218. PMID: 33379327; PMCID: PMC7795922.
  • Gilbert ER, Liu D. Anti-diabetic functions of soy isoflavone genistein: mechanisms underlying its effects on pancreatic β-cell function. Food Funct. 2013 Feb;4(2):200-12. doi: 10.1039/c2fo30199g. PMID: 23160185; PMCID: PMC3678366.
  • Zheng X, Lee SK, Chun OK. Soy Isoflavones and Osteoporotic Bone Loss: A Review with an Emphasis on Modulation of Bone Remodeling. J Med Food. 2016 Jan;19(1):1-14. doi: 10.1089/jmf.2015.0045. Epub 2015 Dec 15. PMID: 26670451; PMCID: PMC4717511.
  • Ma, DF., Qin, LQ., Wang, PY. et al. Soy isoflavone intake inhibits bone resorption and stimulates bone formation in menopausal women: meta-analysis of randomized controlled trials. Eur J Clin Nutr 62, 155–161 (2008). https://doi.org/10.1038/sj.ejcn.1602748
  • Portman MA, Navarro SL, Bruce ME, Lampe JW. Soy isoflavone intake is associated with risk of Kawasaki disease. Nutr Res. 2016 Aug;36(8):827-34. doi: 10.1016/j.nutres.2016.04.002. Epub 2016 Apr 12. PMID: 27440537; PMCID: PMC4987172.
  • Wood CE, Appt SE, Clarkson TB, Franke AA, Lees CJ, Doerge DR, Cline JM. Effects of high-dose soy isoflavones and equol on reproductive tissues in female cynomolgus monkeys. Biol Reprod. 2006 Sep;75(3):477-86. doi: 10.1095/biolreprod.106.052142. Epub 2006 May 24. PMID: 16723506.