Een bolle buik bij bodybuilders door een overdaad aan steroïden

Een bolle buik bij bodybuilders is een mogelijk gevolg van anabole stoffen. Na verloop van tijd kan het lichamelijke disproporties veroorzaken. Lees meer over het ontstaan ervan in dit artikel.
Een bolle buik bij bodybuilders door een overdaad aan steroïden

Laatste update: 06 oktober, 2021

De gevolgen van steroïdenoverschot bij bodybuilders vormen een zeer belangrijk onderwerp. Een bolle buik bij bodybuilders is een zeldzame lichamelijke aandoening die voorkomt bij bodybuilders die bepaalde prestatiebevorderende stoffen misbruiken. Het veroorzaakt in het bijzonder een toename van de omvang van de buik.

Deze term in het Engels is Palumboism en is afkomstig van een sporter genaamd Dave Palumbo, die tussen 1995 en 2004 aan wedstrijden heeft deelgenomen. De lichamelijke veranderingen die hij onderging waren zo duidelijk dat ze de aandacht trokken van talrijke onderzoekers en liefhebbers op dit gebied. Daarom is  de aandoening uiteindelijk naar hem vernoemd.

De aandoening is tegenwoordig zeldzaam, waardoor therapeutische opties nog steeds schaars zijn. Waar bestaat het dan precies uit? Wat is de mogelijke behandeling? Hieronder vertellen we je alles wat je moet weten.

Hoe bouwt een bodybuilder spieren op?

Een bodybuilder heft gewichten

Het proces van spiergroei, of hypertrofie, kost tijd en inspanning. Dit is natuurlijk iets waar bodybuilders zich wel degelijk van bewust zijn. Vanuit moleculair oogpunt bestaat spierweefsel uit eiwitten die kunnen samentrekken om de bewegingen van het lichaam mogelijk te maken.

Tijdens trainingssessies wordt een hoge mate van stress in de spier gegenereerd. Dit veroorzaakt de afbraak van sommige vezels die, met een voldoende toevoer van eiwitten en koolhydraten via de voeding, kunnen worden vervangen en zelfs in grotere hoeveelheid kunnen worden aangemaakt.

Dit laatste geeft aanleiding tot spiergroei of hypertrofie (Engelse link), die constant is bij deze sporters, aangezien zij zich moeten aanpassen aan steeds veeleisender situaties.

De rol van bepaalde stoffen bij de spiergroei

Talrijke factoren, zoals de activiteit van bepaalde hormonen, beïnvloeden de mate van hypertrofie. Testosteron bijvoorbeeld is een steroïdhormoon (Engelse link) dat de groei van spieren en organen bevordert. Een teveel aan steroïden kan in dit opzicht dus problemen veroorzaken.

Dit hormoon is een van de redenen waarom mannen de neiging hebben grotere lichaamsverhoudingen te hebben dan vrouwen. Het geheel van stoffen die de groei van een bepaald weefsel bevorderen, wordt anabolen genoemd.

Het tegenovergestelde geldt voor de stoffen die bepaalde organen afbreken, afbreken of in omvang doen afnemen, de zogeheten katabole stoffen. Testosteron, groeihormoon en insuline zijn anabole stoffen. Cortisol daarentegen is een katabool hormoon.

Wat is een bolle buik bij bodybuilders en wat is de oorsprong ervan?

Een bolle buik bij bodybuilders verwijst naar de toename van de buikomvang die optreedt bij bodybuilders die bepaalde stoffen misbruiken. Toen er gevallen werden gedocumenteerd in de nasleep van de foto’s van Dave Palumbo, was de oorsprong van de ziekte niet erg duidelijk.

Hoewel de ziekte vaak in verband wordt gebracht met het gebruik van anabole steroïden (van testosteron afgeleide stoffen die de spiergroei optimaliseren) is het waarschijnlijker dat groeihormoon en insuline verantwoordelijk zijn.

Volgens een publicatie (Engelse link) van het Wereld Anti-Doping Agentschap (WADA) zijn beide stoffen verboden voor wedstrijdsporters. Dit is niet alleen vanwege de negatieve gezondheidseffecten, maar ook vanwege het tijdelijke voordeel dat het oplevert ten opzichte van concurrenten.

Wat veroorzaakt een bolle buik bij bodybuilders?

Een teveel aan groeihormoon, ook wel “somatotropine” genoemd, veroorzaakt acromegalie of gigantisme. Deze aandoening is meestal het gevolg van een tumor in de hypofyse, die zich in de schedel bevindt. Deze patiënten ervaren een overdreven groei van veel van hun organen, ledematen en zelfs gelaatstrekken.

Daarnaast kan in het geval van een bolle buik bij bodybuilders de overmatige toediening van groeihormoon en insuline dezelfde effecten hebben op de groei van intra-abdominale organen.

Een bolle buik bij bodybuilders komt echter niet vaak voor en treft slechts een klein deel van de bodybuilders die middelen misbruiken. Bij sommige patiënten treden deze verschijnselen vaak op bij het volgen van hypercalorische diëten of bij bepaalde stressfactoren

Mogelijke behandeling voor steroïdenoverschot

Een gespierde man houdt een aantal pillen in zijn hand

Volgens een publicatie van het Health Research Policy Portal (Engelse link) kan een bolle buik bij bodybuilders niet worden genezen. De symptomen kunnen verminderen als de persoon stopt met het gebruik van stoffen, hoewel ze niet altijd volledig worden teruggedraaid.

Sommige mensen kunnen baat hebben bij psychologische of psychiatrische therapie gericht op het vermijden van deze zelfdestructieve gewoonten. Dit kan moeilijker zijn voor mensen die de financiële voordelen van competitie als levensonderhoud gebruiken.

Regelmatig gebruik van anabole steroïden of een teveel aan steroïden kan leiden tot sociale problemen, terwijl abrupt stoppen met anabole steroïden kan leiden tot ernstige ontwenningsverschijnselen. Om die redenen beschouwt het Amerikaanse National Institute on Drug Abuse deze stoffen als verslavend.

Preventie van een overschot aan steroïden

De meest voor de hand liggende maatregel die iemand kan nemen om deze ziekte te voorkomen, is te stoppen met het gebruik van anabole stoffen. Hoewel veel van deze stoffen van nature in het menselijk lichaam voorkomen, heeft overmatige toediening voor recreatieve of atletische doeleinden vaak een averechts effect.

Verantwoorde competitie zonder toediening van steroïden

Kortom, je kunt veel problemen voorkomen door geen misbruik te maken van anabolen. Wedstrijden moeten erop gericht zijn de geest van competitie en persoonlijke groei te bevorderen, maar altijd onder gezonde omstandigheden.

Een bolle buik bij bodybuilders is een goed voorbeeld van de gevolgen die dit gedrag kan hebben. Gelukkig zijn er maar heel weinig gevallen waarbij dit probleem een rol speelt. Wellicht ook interessant voor jou

De beste fitnessapparaten om calorieën te verbranden
Gezonder Leven
Lees het op Gezonder Leven
De beste fitnessapparaten om calorieën te verbranden

Heb je je ooit afgevraagd wat nu de beste fitnessapparaten zijn voor jouw wensen? Sportscholen staan vol met allerlei verschillende fitnessapparate...



  • Krzysztofik M, Wilk M, Wojdała G, Gołaś A. Maximizing Muscle Hypertrophy: A Systematic Review of Advanced Resistance Training Techniques and Methods. Int J Environ Res Public Health. 2019;16(24):4897. Published 2019 Dec 4. doi:10.3390/ijerph16244897
  • Pasiakos, Stefan M et al. “Effects of testosterone supplementation on body composition and lower-body muscle function during severe exercise- and diet-induced energy deficit: A proof-of-concept, single centre, randomised, double-blind, controlled trial.” EBioMedicine vol. 46 (2019): 411-422. doi:10.1016/j.ebiom.2019.07.059
  • Avella R, et al. Los esteroides anabolizantes androgénicos, riesgos y consecuencias. Rev. U.D.C.A Act. & Div. Cient.15(Supl. Olimpismo):47-55,2012.
  • Fernandes V, et al. Hormônio do crescimento e exercício físico: considerações atuais. Brazilian Journal of Pharmaceutical Sciences 2008;44(4):549-562.