Mineralen in voedingsmiddelen voor de gezondheid van het hart

08 juni, 2020
Hart- en vaatziekten zijn wereldwijd de belangrijkste doodsoorzaak. In dit artikel zullen we de mineralen in voedingsmiddelen onderzoeken die bijdragen aan de gezondheid van het hart.

Waarom zijn mineralen in voedingsmiddelen zo belangrijk voor de gezondheid van het hart? Momenteel is het dieet dat in de wereld overheerst het westerse dieet. Dit wordt gekenmerkt door een hoge inname van verzadigde vetten, natrium en suiker.

Het heeft daarnaast vaak een tekort aan mineralen die het lichaam in balans houden. Dit komt, omdat de consumptie van groenten, fruit en zaden onvoldoende is om aan de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid te voldoen.

Volgens de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) zijn hart- en vaatziekten wereldwijd de belangrijkste doodsoorzaak.

Deskundigen raden daarom voor een effectieve preventie en tijdige behandeling van deze aandoeningen aan om een gezond dieet te volgen in combinatie met regelmatige lichaamsbeweging om deze ziekten te voorkomen of als aanvullende therapie bij farmacologische behandeling.

Wat zijn hart- en vaatziekten?

Hart- en vaatziekten zijn in wezen een groep aandoeningen die hartaandoeningen, cerebrovasculaire aandoeningen en bloedvat- of vaatziekten omvatten. Elk jaar sterven wereldwijd 17,1 miljoen mensen als gevolg van deze aandoeningen.

Volgens de WHO (Engelse link) had 80% van de sterfgevallen als gevolg van deze ziekten voorkomen kunnen worden als de patiënten een gezonde levensstijl hadden gevolgd en ook hun risicofactoren hadden verlaagd.

Ontdek ook:
6 eetgewoonten voor een gezond hart

Belangrijke risicofactoren voor de ontwikkeling van hartaandoeningen

Patat en kipnuggets

Overmatige consumptie van vetten, geraffineerd meel en suiker houdt verband met het ontstaan van cardiovasculaire aandoeningen. Over het algemeen houden slechte eetgewoonten, samen met schadelijke gewoonten, rechtstreeks verband met de ontwikkeling van atherosclerose.

Deze ziekte bestaat uit de vorming van plaque-afzettingen in de slagaders, waardoor de goede doorstroming van bloed wordt verhinderd. De factoren die de ontwikkeling van atherosclerose bevorderen kunnen in 2 groepen worden ingedeeld:

  • Gedragsrisicofactoren: roken, lichamelijke inactiviteit, een dieet met veel zout en vetten en alcoholisme.
  • Metabole risicofactoren: hypertensie, diabetes mellitus, hypercholesterolemie, overgewicht en obesitas.

Metabole ziekten zijn ook nauw aan gedragsrisicofactoren gerelateerd. Het westerse dieet wordt met een overmatige ophoping van vetweefsel geassocieerd, wat tot uiting komt in het toenemende lichaamsgewicht van de bevolking.

Overgewicht en obesitas veranderen de orgaanfuncties en veroorzaken ziekten zoals diabetes mellitus, hypertensie en dyslipidemie. In dit opzicht is het leiden van een gezonde levensstijl door het veranderen van eetgewoonten en sporten essentieel.

Bepaalde voedingsaanbevelingen kunnen namelijk helpen bij het reguleren van metabole stoornissen, evenals eetplannen die veel risicofactoren beheersen en een beschermend effect op het hart hebben. Onder deze eetplannen is de meest bekende het DASH-dieet (Dietary Approaches to Stop Hypertension).

Het DASH-dieet voor de gezondheid van het hart

Het National Heart, Lung and Blood Institute (NHLBI) heeft het DASH-dieet opgesteld. Over het algemeen wordt dit dieet dan onder andere gekenmerkt door:

  • Hoge consumptie van groenten en fruit.
  • Vervangen van geraffineerd meel voor volkoren granen.
  • Een matige inname van vetten en ook van voedingsmiddelen van dierlijke oorsprong.
  • Incidentele of geen consumptie van voedingsmiddelen die een aanzienlijke hoeveelheid suiker bevatten.

Over het algemeen moduleert dit dieet effectief de belangrijkste metabole factoren die verband houden met de ontwikkeling van hart problemen. Talrijke meta-analyses (Engelse link) tonen aan dat dit dieet talloze gezondheidsvoordelen heeft. In feite verlaagt het in klinische onderzoeken de incidentie van:

  • hartproblemen
  • verhoogde bloeddruk
  • verhoogd totaal cholesterol en LDL-cholesterol
  • geglyceerd hemoglobine
  • nuchtere plasma-insuline
  • het lichaamsgewicht

De gunstige effecten van het DASH-dieet houden verband met het biologische effect van bepaalde voedingscomponenten in voedingsmiddelen. Deze omvatten flavonoïden, die ontstekingsremmende en antioxidante eigenschappen hebben, evenals mineralen in voedingsmiddelen die een effect op de bloedvaten hebben.

Misschien ook interessant om te lezen:
Een hartaanval herkennen kan op deze vijf manieren

Wat zijn de belangrijkste mineralen in voedingsmiddelen om de gezondheid van het hart te behouden?

Verschilldende voedingsmiddelen

Voedingsmiddelen rijk aan mineralen zoals kalium, magnesium en calcium kunnen helpen om de gezondheid van het hart te behouden. Zoals je misschien hebt gezien, hebben veel voedingsstoffen een positieve invloed op de gezondheid van het hart.

We zullen ons in dit gedeelte echter concentreren op mineralen in voedingsmiddelen die, zoals een studie gepubliceerd in Current Hypertension Reports (Engelse link) benadrukt, gunstig zijn.

Kalium

Ten eerste interageert dit mineraal met het renine-angiotensinesysteem om de plasma-activiteit van het netvlies te veranderen. Zo voorkomt het onder andere een verhoging van de bloeddruk.

Het neemt ook deel aan de renale natriumuitscheiding. Het verlaagt daarom de endotheeldisfunctie-markers van het lichaam. Voedselbronnen van kalium zijn onder andere:

  • spinazie
  • tomaten
  • courgette
  • champignons
  • bananen
  • noten
  • avocado
  • chiazaad

Magnesium

Dit mineraal werkt als een remmer van de samentrekking van vasculaire gladde spieren en oefent het een vaatverwijdend effect uit. Zo stroomt het bloed onder lagere druk door de aderen en slagaders. Voedselbronnen van magnesium zijn:

  • noten
  • pure chocolade (70% cacao)
  • volkoren granen

Calcium

Tot slot heeft calcium een soortgelijk effect als de geneesmiddelenfamilie die bekend staat als angiotensine-converterende-enzymremmers (ACE-remmers). Het remt dus de vaatcontractie. Het werkt ook samen met kalium bij de renale natriumuitscheiding. Voedselbronnen zijn onder andere:

  • magere melkproducten
  • sardines
  • amandelen
  • kikkererwten

Het eten van een gevarieerd dieet dat rijk is aan groenten, fruit en volkoren granen, samen met een matige inname van magere voedingsmiddelen van dierlijke oorsprong zorgt dus voor de behoefte aan beschermende mineralen en andere voedingscomponenten.

Zo zorgen ze er dus voor dat je lichaam optimaal blijft functioneren. Bovendien helpt het de belangrijkste metabole risicofactoren te beheersen die met de ontwikkeling van hartaandoeningen verband houden.

Conclusie

Over het algemeen is het belangrijk om een voedingsdeskundige te raadplegen om een adequate voedingsbeoordeling en diagnose te krijgen, en om een individueel eetplan te maken dat aan je individuele behoeften voldoet en aan een betere gezondheid bijdraagt.

  • Bazzano LA, Green T, Harrison TN, Reynolds K. Dietary Approaches to Prevent Hypertension. Curr Hypertens Rep. 2013; 15(6): 694-702.
  • Chiavaroli, L, Viguiliouk, E, Nishi, S, Mejia, S, Rahelić, D et al. DASH dietary pattern and cardiometabolic outcomes: An umbrella review of systematic reviews and meta-analyses. Nutrients. 2019; 11 (2): 1-28.
  • World Health Organization. Global Status Report on Noncommunicable diseases 2010. Geneva: WHO;2011.
  • Bertoia ML, Triche EW, Michaud DS, et al. Mediterranean and Dietary Approaches to Stop Hypertension dietary patterns and risk of sudden cardiac death in postmenopausal women. Am J Clin Nutr. 2014; 99(2):344-35.
  • Babio N, Bullo M, Salas-Salvado J. Mediterranean diet and metabolic syndrome: the evidence. Public Heal Nutr. 2009; 12(9A):1607-1617.
  • Estruch R, Ros E, Salas-Salvado J, et al. Primary prevention of cardiovascular disease with a Mediterranean diet. N Engl J Med. 2013; 368(14):1279-1290.