Wat is logotherapie in de psychologie?

25 mei 2020
Het lijkt steeds moeilijker om in harmonie te leven. Vaak hebben we het gevoel dat we nergens naartoe gaan in het leven. Klinkt je dit bekend in de oren? Blijf lezen om meer te weten te komen over logotherapie.

Logotherapie is een interessante benadering om de strijd van het leven aan te gaan. Het is een psychotherapeutische methode die mensen helpt om weer een betekenis aan het leven te geven. Het stelt mensen die lijden aan existentiële leegte in staat om deze te overwinnen en hun doelen opnieuw te bekijken.

Misschien voel je een innerlijke leegte ondanks dat je “alles hebt.” Soms lijkt het erop dat, ongeacht onze prestaties en de vele dingen die we hebben, deze dingen niet genoeg zijn om ons tevreden te laten voelen.

Dat is waar de logotherapie op het toneel verschijnt.

De meeste traditionele therapeutische paradigma’s hebben een deel van de menselijke psychologische dimensie genegeerd. Het verlangen naar betekenis wordt bijvoorbeeld vaak genegeerd in het streven naar het gewoonweg “laten verdwijnen van de symptomen.”

Logotherapie kan echter helpen om deze diepte in je behandeling te brengen. Lees verder om te weten te komen wat logotherapie is en hoe het je kan helpen.

Wat is logotherapie?

Logotherapie is afkomstig uit de derde Weense school voor psychologie en is geboren bij psychiater en neuroloog Viktor Frankl. Het kwam na de Freudiaanse psychoanalyse en de individuele psychologie van Alfred Adler. De benadering van Frankl is gebaseerd op “wil tot betekenis”, in tegenstelling tot Adlers doctrine die “wil tot macht” stimuleert.

Vanuit het perspectief van de logotherapie is het doel van het menselijk bestaan betekenis. Dit begrip wordt echter nog krachtiger wanneer je ontdekt dat de schepper ervan, Viktor Frankl, gevangen heeft gezeten in concentratiekampen tijdens de Tweede Wereldoorlog.

Frankl gelooft dat hij deze afschuwelijke ervaring heeft kunnen overleven, omdat hij een manier had gevonden om betekenis te geven aan zijn bestaan. Dat betekent eigenlijk dat hij een “logo” heeft gevonden, een woord dat afkomstig is van het Griekse woord dat “de betekenis van iets” betekent.

Een vrouw staat in een veld met haar armen naar achteren

Houding is alles

Niemand kan je verzekeren dat je alle tegenslagen kunt overwinnen. De ervaring van Frankl in het concentratiekamp in Auschwitz was echter zo verschrikkelijk dat je het je bijna niet voor kunt stellen. Het was echter de houding die hij aannam voor het leven, die hem in staat stelde te overleven.

Het feit dat hij de juiste houding had om om te gaan met wat hij tijdens de Tweede Wereldoorlog had meegemaakt, maakte deze traumatische omstandigheden tot leerervaringen.

Misschien ook interessant:
De 4 belangrijkste dingen in het leven

De aspecten van logotherapie

Er zijn drie basispijlers van logotherapie:

  • antropologische aspecten
  • psychotherapeutische aspecten
  • filosofische aspecten

Vanuit een antropologisch perspectief neemt Frankl de vrijheid om te bevestigen dat de mens zijn eigen beslissingen kan nemen en vrij is om zijn eigen lot te kiezen.

De ruïnes zijn vaak wat de ramen openen om naar de hemel te kijken.

-Viktor Frankl

Psychotherapie bevordert de vrijheid van betekenis. Ten slotte bevestigt de filosofie opnieuw de zin van het leven, die onmogelijk te verliezen is, volgens de postulaten van de logotherapie.

Bewezen door ervaring

Viktor Frankl kende echt de betekenis van het leven onder de stellingen van zijn eigen theorie. Dit komt omdat hij die theorie ontwikkelde tijdens zijn verblijf in verschillende concentratiekampen.

Daar realiseerde Frankl zich dat hij alles wat hij had aangenomen en verzameld in het leven moest loslaten. In plaats daarvan verbond hij zich met de naakte essentie van het bestaan.

Frankl ontdekte al snel dat dit een zeer krachtige manier was om de dingen te ontdekken die echt belangrijk voor ons zijn. Als we de meest fundamentele aspecten van onze essentie beginnen te zien, dan kan ons leven weer betekenis krijgen.

Ontdek ook:
Weer controle over je leven krijgen als het slecht gaat

Een afbeelding van een hoofd met vlinders

De praktijk van logotherapie

Het is makkelijk te begrijpen waarom psychodrama’s zo belangrijk zijn (Engelse link) in de therapie. Bij logotherapie gebruiken therapeuten vaak dramatiseringen met patiënten, zodat ze de overbodige elementen kunnen ontdoen om hun essentie te zien.

Patiënten worden aangemoedigd om de waarheid onder ogen te zien dat het leven elk moment kan eindigen, maar niet om ze hiervan te laten schrikken, maar zodat ze zelf de macht over hun leven kunnen nemen.

Zo kunnen ze betekenisvolle veranderingen doorvoeren. Dit zijn de veranderingen die iemand in zijn leven moet aanbrengen om het verschil te zien en zijn eigen betekenis, zijn “logo,” te bereiken. Zoals Frankl al zei:

“Man’s Search for Meaning is geen ingenieuze titel voor een boek. Het is de definitie van een mens. Dit is omdat mensen op zoek zijn naar betekenis.”

De ervaringen van Frankl in concentratiekampen brachten hem ertoe al zijn ideeën in een boek met de titel Man’s Search for Meaning te verwerken. Een van de raadselachtige zinnen van deze auteur, die in feite toebehoort aan de filosoof Friedrich Nietzsche, is als volgt:

Degene die een reden heeft om voor te leven, kan bijna alles verdragen.

Logotherapie komt tussenbeide in de existentiële dimensie. Zo kunnen mensen die waardeconflicten ervaren, of die leven in een existentiële crisis, er baat bij hebben in hun moedige zoektocht naar de zin van het leven.

  • Dalgleish, T., Williams, J. M. G. ., Golden, A.-M. J., Perkins, N., Barrett, L. F., Barnard, P. J., … Watkins, E. (2007). Psicoterapias contemporáneas. In Journal of Experimental Psychology: General.
  • Gengler, J. (2009). Análisis Existencial y Logoterapia: Bases Teóricas para la Práctica Clínica. Psiquiatría y Salud Mental.
  • Frankl, V., Schlupp, W. O., & Abeline, C. C. (2006). Em busca de sentido. Logoterapia.
  • Frank, V. (2005). Conceptos de Logoterapia extraídos de “El Hombre en busca de Sentido” de Viktor Frankl. – Logoforo – Logoterapia, Sentido de Vida y Análisis Existencial de Viktor Frankl. In Blog.