Het verschil tussen knollen, wortelknollen en bollen

De producten die onder de grond groeien, hebben veel voedingseigenschappen. In het artikel van vandaag wordt het verschil tussen knollen, wortelknollen en bollen in de keuken en de tuin besproken.
Het verschil tussen knollen, wortelknollen en bollen

Laatste update: 08 augustus, 2021

In het artikel van vandaag wordt het verschil tussen knollen, wortelknollen en bollen uitgelegd. Je hebt waarschijnlijk wel  eens aardappelen, uien, bieten, wortelen en zoete aardappelen gegeten en je weet al dat ze allemaal onder de grond groeien. Ben je je echter bewust van de vele producten die op deze manier groeien? Weet je dat ze boordevol voedingsstoffen zitten?

Knollen, wortelknollen en bollen groeien onder de grond en produceren heerlijk voedzaam voedsel. Er zijn echter diverse verschillen in hun structuur en teelt. Het zijn echter allemaal bolgewassen.

Het belangrijkste verschil is hoe het ondergrondse deel zich ontwikkelt om voedingsstoffen op te slaan. Het kan een stengel zijn bij knollen en bollen of een wortel bij wortelknollen.

De knol, de wortelknol en de bol hebben bovendien meestal verschillende vormen. Bollen zijn ronder, wortelknollen zijn langwerpig en knollen zijn niet uniform. Mensen verwarren hun classificatie echter vaak.

Knollen

Dit zijn de dikke ondergronds groeiende delen van bepaalde planten en hun functie is het verzamelen van voedingsstoffen, water en energie voor de plant. Een artikel van de Universidad Mayor de San Andrés in Bolivia zegt dat de knol in de centrale Andes werd gecultiveerd (Spaanse link).

Dit is misschien de reden waarom ze in landen als Peru, Bolivia, Ecuador en Colombia zo populair zijn. Toch zijn veel van deze producten nu over de hele wereld verspreid, vooral aardappelen.

Ondergronds groeiende producten zijn meestal rijk aan complexe koolhydraten, water en vezels. Ze bevatten geen cholesterol en je moet ze koken om ze goed te kunnen verteren.

Daarnaast is hun bijdrage van mineralen zoals kalium, ijzer, vitamine A en vitamine C uitstekend. Hun belangrijkste kenmerk is veelzijdigheid. Ze kunnen in allerlei gerechten worden gebruikt met verschillende bereidingswijzen:

  • gekookt
  • gepureerd
  • gebakken
  • geroosterd
  • als meel

Voorbeelden van knollen in de tuin en de keuken

Gesneden radijs

Knollen zijn zeer voedzame voedingsmiddelen die deel uit kunnen maken van een uitgebalanceerd dieet. Ze zijn bovendien meestal goedkoop en gemakkelijk verkrijgbaar. Er is een grote variëteit, hoewel de meeste een beetje onbekend zijn, zoals Oxalis tuberosa en Ullucus tuberous.

  • Aardappelen zijn wereldwijd populair en staan op de vierde plaats in de productie na maïs, rijst en tarwe. Volgens het International Potato Center (Spaanse link) zijn er meer dan 4.000 verschillende soorten inheemse aardappelen, met verschillende kleuren, maten en smaken. Het is een veelzijdig product en in veel recepten te gebruiken. Men kan het bovendien onder verschillende omstandigheden kweken.
  • Een knolraap is een roze knol die een beetje op een appel lijkt. Deze knol is populair in Europa en de bladeren zijn ook eetbaar. Het is bovendien rijk aan kalium, vezels en vitamine C.
  • Een radijs is een groente uit de kruisbloemige familie en komt oorspronkelijk uit China, maar past zich goed aan verschillende klimaten aan en is ook koudebestendig. De knolletjes rijpen snel en zijn gemakkelijk in te kweken.

Wortelknollen

Dit zijn dikke wortels die bedoeld zijn voor het opslaan van voedingsstoffen. Ze zijn meestal inheems in tropische gebieden. Ze zijn nu echter over de hele wereld populair vanwege hun heerlijke smaak en groeigemak.

Wortelknollen in de tuin en keuken

Wortelknollen zijn het meest voorkomende type ondergrondse groenten. Ze groeien tussen andere dunnere wortels die hen helpen om water en voedingsstoffen op te nemen. Ze kunnen bovendien lang onder de grond overleven, zelfs als het bovengrondse deel van de plant achteruitgaat.

De meest voorkomende wortelknollen

  • Cassave of maniok is voor veel mensen een belangrijke bron van koolhydraten, vooral in Afrika, Amerika en Azië. Het is inheems in tropische klimaten. De schil is bruin en de binnenkant wit, omdat ze veel zetmeel bevatten. De twee meest populaire soorten zijn zoete en bittere yucca.
  • Yam is na cassave de meest populaire wortelknol ter wereld. Mensen consumeren het vooral in Aziatische, Afrikaanse en Zuid-Amerikaanse landen. Het groeit meestal in tropische gebieden en heeft een bruine schil. Mensen eten het witte vruchtvleesdat rijk is aan zetmeel. Men kan yams tot zes maanden bewaren.
  • Wortels zijn populaire groenten die tot de classificatie van wortelknollen met een hoog bètacaroteen behoren. Goed voor de visuele gezondheid en de gezondheid van de huid. De meest voorkomende soort is oranje, maar er zijn ook paarse, rode en gele varianten. Ze zijn bovendien gemakkelijk te kweken en ze hebben ongeveer drie maanden nodig om geoogst te kunnen worden.
  • Zoete aardappelen komen oorspronkelijk uit Zuid-Amerika. Er zijn verschillende variëteiten die tussen wit, oranje, rood, paars en geel variëren. Hun smaak is licht zoet, vandaar de naam. Ze hebben een hoog gehalte aan vitamine C, zetmeel, vitamine A en kalium. Ten slotte kun je ook hun spruiten eten.
  • Arracacha, ook wel Creoolse selderij of witte wortel genoemd, is een wortel met een licht zoete smaak. Het is wit of geel en bevat zetmeel. Het is ook populair in Zuid-Amerika en vanwege het hoge energiegehalte zeer voedzaam. Dit is de reden waarom voedingsdeskundigen het niet aanbevelen voor mensen met overgewicht.
  • Bieten zijn zeer voedzaam en populair. Ze zijn er in verschillende kleuren maar de bekendste heeft een intens rode kleur. Hun smaak is vanwege hun hoge suikergehalte aards en zoet. In feite gebruikt de industrie bepaalde bieten om suiker uit te winnen.

Bollen

Een bol is een dikke stengel van de plant die onder de grond groeit en fungeert als een opslag voor voedingsstoffen. Ze zijn meestal rond of ovaal en spits aan de bovenkant. De meeste bollen hebben lagen die ze beschermen.

Voorbeelden van bollen in de tuin en keuken

Teentjes knoflook

Het belangrijkste kenmerk van bollen is dat ze lang vers blijven. De geneeskunde onderzoekt al een tijdje hun vele eigenschappen, en dan vooral de eigenschappen van knoflook en uien.

  • De ui is een basisproduct in de wereldkeuken die aan verschillende recepten smaak toevoegt. Je kunt ze gekookt of rauw eten. Ze zijn bovendien rijk aan vitamines, mineralen en antioxidanten. Het beste is dat ze ook in een kleine tuin gemakkelijk te kweken zijn.
  • Knoflook wordt vaak als smaakmaker gebruikt. Deze bol bevat meerdere eetbare teentjes. Het belangrijkste kenmerk is een sterke geur, veroorzaakt door het zwavelgehalte.
  • Venkel is niet alleen smakelijk, maar heeft ook geneeskrachtige eigenschappen (Spaanse link) waar mensen al heel lang gebruik van maken. Alle onderdelen hebben in de traditionele geneeskunde een functie.

Knollen, wortelknollen, bollen… en wortelstokken!

In tegenstelling tot de knol, de wortelknol en de bol, heeft de wortelstok een structuur die horizontaal onder de grond groeit. Deze slaat echter ook voedingsstoffen op. Daarentegen groeien knollen, wortelknollen en bollen verticaal.

Wortelstokken groeien zijwaarts en ontvouwen meerdere knoppen waaruit wortels naar beneden groeien en met scheuten naar boven ontkiemen. Zo vermenigvuldigen ze zich snel.

Enkele voorbeelden

  • Kurkuma komt oorspronkelijk uit India en is het hoofdingrediënt van curry. Het belangrijkste kenmerk is de gele kleur, die mensen als kleurstof in gerechten gebruiken. Men vermaalt en droogt de wortelstok om poeder te maken. Het heeft daarnaast  verschillende geneeskrachtige eigenschappen.
  • Gember wordt om zijn aangename aroma en pittige smaak gewaardeerd en heeft ontstekingsremmende eigenschappen.

Knollen, wortelknollen en bollen hebben ook siertoepassingen

Nu je het verschil tussen wortelstokken, knollen, wortelknollen en bollen en hun toepassingen in de keuken en de tuin kent, moet je weten dat een aantal ervan ook voor sierdoeleinden gebruikt worden. De bekendste daarvan zijn tulpen, dahlia’s, lelies, narcissen en gladiolen. Waar wacht je dus nog op? Voeg ze vandaag nog aan je dieet en tuin toe! Wellicht ook interessant voor jou

Zelf thuis worteltjes kweken
Gezonder LevenLees het op Gezonder Leven
Zelf thuis worteltjes kweken

Leer hoe je zelf thuis worteltjes kunt kweken zonder zaadjes of een stukje aarde in je tuin. Een klein balkonnetje of terras is al voldoende