Een botkneuzing: oorzaken, symptomen en behandeling

Een botkneuzing is een verwonding die wordt veroorzaakt door een stoot of verstuiking. Deze veroorzaken symptomen die sterk lijken op die van fracturen. Wil je meer weten over de oorzaken, symptomen en behandeling van botkneuzingen? Lees dan verder!
Een botkneuzing: oorzaken, symptomen en behandeling

Laatste update: 18 november, 2021

Botbreuken behoren tot de meest voorkomende traumatische letsels. Deze worden gedefinieerd als een bot dat volledig breekt. Er bestaat echter ook een ander soort letsel, namelijk een botkneuzing. Dat omschrijven specialisten eenvoudigweg als een gedeeltelijke breuk van een deel van het bot.

Botten zijn verkalkte structuren die grotendeels uit twee verschillende delen bestaan: een corticaal en een trabeculair deel. Het eerste deel is het meest bestendig en bevindt zich aan de buitenkant, terwijl het tweede bestaat uit gevasculariseerd vezelig bindweefsel.

Een botkneuzing ontstaat wanneer een deel van het trabeculaire deel van het bot beschadigt. Dit veroorzaakt een ophoping van bloed in het gebied en leidt tot bloeduitstortingen. Uit studies blijkt (Engelse link) dat dit letsel vaker voorkomt bij volwassenen, maar bij kinderen is het ook geen uitzonderlijke omstandigheid.

Wat zijn de symptomen van een botkneuzing?

Wat zijn de oorzaken van een botkneuzing

Kneuzingen van de huid zijn gemakkelijk te herkennen omdat ze vanaf het begin een verandering van de kleur van de huid veroorzaken. Bij een botkneuzing of -zwelling is de diagnose echter iets ingewikkelder.

Het duidelijkste symptoom van dit letsel is pijn in het getroffen gebied. Deze pijn kan toenemen bij beweging en afnemen bij rust. In ernstiger gevallen kan de pijn aanhouden wanneer men rust en zelfs tijdens de slaap. Mensen met een botkneuzing kunnen onder andere de volgende symptomen vertonen:

  • Ontsteking in de buurt van het letsel.
  • Nabijgelegen gewrichten die stijf of ontstoken aanvoelen.
  • De zone met het letsel voelt zacht aan.
  • Verandering van huidskleur.

Deze symptomen kunnen tussen 12 en 24 weken aanhouden. Dit hangt allemaal af van de ernst van het letsel en de tijd die het lichaam nodig heeft om volledig te genezen.

Belangrijkste oorzaken

De meest voorkomende oorzaak van botkneuzingen is meestal een trauma of een harde klap op een lichaamsdeel, net zoals dat het geval is bij breuken. De meest getroffen gebieden zijn die waar het bot vlak onder de huid zit, zoals de knie, de enkel of de elleboog.

Met dit in gedachten kunnen we sportblessures, auto-ongelukken en vallen van grote hoogte noemen. Maar ook verstuikingen van gewrichten kunnen botzwellingen veroorzaken.

Sommige medische aandoeningen, zoals reumatoïde artritis, kunnen ook een botkneuzing veroorzaken. Dit komt doordat deze aandoeningen de botten aantasten, waardoor ze meer kans hebben om letsel op te lopen.

Wanneer moet je naar de dokter?

Een botkneuzing kan ernstige problemen veroorzaken als deze niet goed wordt behandeld. Daarom is het van vitaal belang dat je een arts bezoekt wanneer je vermoedt dat je hieraan lijdt.

Een van de complicaties van dit soort letsel is osteonecrose. Dit is wanneer de zwelling niet goed afneemt. Het kan ontstaan als het individu het risico loopt dat er onvoldoende bloed in het gebied van het bot aanwezig is, wat wordt veroorzaakt door het afsterven van cellen.

Je moet ook naar een arts gaan als je een van de volgende symptomen na het letsel vertoont:

  • Een grote zwelling in het getroffen gebied.
  • Ernstige ontsteking van gewrichten in de buurt van het letsel.
  • Onvermogen om het getroffen ledemaat te bewegen.
  • Intense pijn die niet afneemt bij inname van pijnstillers.

Diagnose van een botkneuzing

Hoe kun je botletsels behandelen

De specialist zal eerst vaststellen hoe het letsel is ontstaan. Hij zal ook de intensiteit van de pijn bepalen en nagaan of er ook andere symptomen aanwezig zijn.

Daartoe zullen zij meerdere vragen stellen en een volledig lichamelijk onderzoek verrichten, aangezien de kneuzing verband kan houden met andere problemen, zoals een scheuring van de gewrichtsbanden.

De exacte diagnose van een botkneuzing wordt gesteld met behulp van beeldvormend onderzoek, zoals een röntgenfoto of een MRI-scan (magnetic resonance imaging). Röntgenfoto’s laten niet zien of iemand een botkneuzing heeft, maar geven wel een beeld van de algemene toestand van het bot.

MRI’s richten zich ook op het beenmerg, en laten beter zien of er sprake is van letsel. Met dit onderzoek kunnen specialisten de precieze plaats, de uitbreiding en de grootte van de zwelling waarnemen.

Beschikbare behandelingen

Botkneuzingen zijn geen letsels die een chirurgische behandeling vereisen omdat ze meestal binnen enkele maanden vanzelf genezen. Bij lichte kneuzingen zullen artsen rust voorschrijven en eventueel het gebruik van niet-steroïde ontstekingsremmende medicatie om de symptomen te verlichten.

Het aanbrengen van ijs gedurende 15 tot 10 minuten per dag kan de ontsteking van het gebied verminderen. Het is echter belangrijk om dit niet direct op de huid aan te brengen. Als de kneuzing de onderste ledematen betreft, is het belangrijk om je been hoog te houden.

Bij ernstige botkneuzingen moet je het gewicht dat je op het bot zet verminderen en indien nodig krukken gebruiken. Artsen zullen je alleen aanraden het lichaamsdeel stil te houden wanneer ook de gewrichten of ligamenten zijn aangetast.

Adviezen ter voorkoming van botletsels

Je kunt botkneuzingen en andere bot- of gewrichtsaandoeningen voorkomen door de algemene conditie van je botten te verbeteren. Sommige veranderingen in levensstijl kunnen een aanzienlijk effect hebben. Gewoonten en activiteiten die bijdragen tot het gezond houden van je botten zijn onder andere:

  • Een evenwichtig dieet met voldoende voedingsstoffen volgen.
  • Doe regelmatig aan lichaamsbeweging of sport.
  • Gebruik beschermende uitrusting als het gaat om het beoefenen van contactsporten.
  • Rook niet en beperk je alcoholgebruik.

Calcium is het hoofdbestanddeel van de botten en daarom is het belangrijk dat je lichaam een goede toevoer van dit mineraal krijgt, zodat het je botten goed kan verzorgen.

De dagelijks aanbevolen hoeveelheid calcium voor zowel volwassen mannen als vrouwen is ongeveer 1100 milligram. Studies (Spaanse link) tonen echter aan dat minstens 50% van de bevolking deze hoeveelheid niet binnenkrijgt.

Een botkneuzing is een probleem dat je serieus moet nemen

Een botkneuzing lijkt misschien een mild probleem dat zichzelf wel oplost. Toch denken mensen vaak ook zo over ernstiger complicaties, waardoor ze niet de behandeling krijgen die ze nodig hebben. Gelukkig is de behandeling heel eenvoudig en bestaat die uit niet-steroïde pijnstillers en regelmatige controle.

Fysiotherapie kan nodig zijn in sommige gevallen wanneer het letsel zeer ernstig is en het vermogen van de betrokkene om zijn gewricht te gebruiken aantast. Het herstelproces verloopt echter betrekkelijk snel. Ernstige gevolgen en complicaties zijn zeldzaam. Wellicht ook interessant voor jou

Voeding rijk aan calcium en vitamine D voor gezonde botten
Gezonder Leven
Lees het op Gezonder Leven
Voeding rijk aan calcium en vitamine D voor gezonde botten

Maak altijd gebruik van een dieet dat voldoende calcium en vitamine D bevat voor gezonde botten. Hoe je dit kunt doen lees je hier.



  • Muñoz Ch Sara, Paolinelli G. Paola. Reacciones del hueso frente al estrés agudo: estudio radiológico. Rev. chil. radiol. 2005; 11( 2 ): 81-90.
  • Bastos R, Andrade R, Vasta S, Pereira R, Papalia R, van der Merwe W, Rodeo S, Espregueira-Mendes J. Tibiofemoral bone bruise volume is not associated with meniscal injury and knee laxity in patients with anterior cruciate ligament rupture. Knee Surg Sports Traumatol Arthrosc. 2019 Oct;27(10):3318-3326.
  • Filardo G, Andriolo L, di Laura Frattura G, Napoli F, Zaffagnini S, Candrian C. Bone bruise in anterior cruciate ligament rupture entails a more severe joint damage affecting joint degenerative progression. Knee Surg Sports Traumatol Arthrosc. 2019 Jan;27(1):44-59.
  • Novaretti JV, Shin JJ, Albers M, Chambers MC, Cohen M, Musahl V, Fu FH. Bone Bruise Patterns in Skeletally Immature Patients With Anterior Cruciate Ligament Injury: Shock-Absorbing Function of the Physis. Am J Sports Med. 2018 Jul;46(9):2128-2132.
  • Bordoni V, di Laura Frattura G, Previtali D, Tamborini S, Candrian C, Cristallo Lacalamita M, Del Grande F, Filardo G. Bone Bruise and Anterior Cruciate Ligament Tears: Presence, Distribution Pattern, and Associated Lesions in the Pediatric Population. Am J Sports Med. 2019 Nov;47(13):3181-3186.
  • Beckmann J, Roth A, Niethard C, Mauch F, Best R, Maus U. Knochenmarködem und atraumatische Femurkopfnekrose : Therapie [Bone marrow edema and atraumatic necrosis of the femoral head : Therapy]. Orthopade. 2015 Sep;44(9):662-671.