Je emoties wegeten, waarom doe je dat?

3 november 2017
Heb je die neiging? Je emoties wegeten? Dan is dit artikel voor jou bedoeld! Leer waarom eten ons een beter gevoel geeft en hoe je deze gewoonte kunt doorbreken.

Je eet als je je verveelt of als je je depri voelt of stress hebt. Je projecteert al je emoties op je voeding en dat is niet altijd gezond. Hieronder zullen we het hoe en wat van emoties wegeten bespreken.

Eten is verbonden met emoties

Emoties wegeten

Dit is niks nieuws. Naast de lichamelijke noodzaak van eten is eten vaak het tovermiddel om je frustratie, verdriet en verbittering te vergeten. Aan de andere kant wordt voedsel ook in verband gebracht met feestjes, verjaardagen en het samenzijn met geliefden.

Dat geldt in alle culturen. Sterker nog, een goede maaltijd met een goed gesprek kan net zo heilzaam zijn als therapie. Het is erg moeilijk om voedsel niet te associëren met gevoelens. Dat komt omdat dit een gewoonte is die van generatie op generatie wordt doorgegeven.

Het probleem ontstaat als de gevoelens die je in verband brengt met eten niet gunstig of bevredigend zijn. Eetstoornissen kunnen gebaseerd zijn op deze ongezonde relatie met eten. Voedsel kan zaken veranderen die we nog niet hebben opgelost, zoals:

  • Een behoefte
  • De projectie van emotionele problemen
  • Een ontkenning

Als je gaat eten uit stress, depressieve gevoelens of verveling, kan dat je kalmeren, maar dat gevoel is slechts tijdelijk. Daarnaast moet je iets weten over de voedselkeuzes die je maakt als je emotioneel bent. Die keuzes zijn namelijk vaak niet objectief.

Je hebt de neiging om dan voor ongezonde, zoete, gefrituurde, zoute of hele vette producten te kiezen. Als je dat optelt bij het feit dat deze voedingsmiddelen vaak additieven bevatten, is het erg moeilijk om voor fruit of groente te kiezen.

Als je last hebt van nare gevoelens, zul je eerder voor chocoladekoekjes kiezen. Daardoor zul je de volgende keer dat je troost nodig hebt mogelijk kiezen voor de voedingsmiddelen waar je afhankelijk van bent geworden.

Lees ook dit artikel:
Vier boeddhistische leringen over de liefde

Het wanneer en waarom van emoties wegeten

Er zijn vele redenen waarom je voor bepaalde voedingsmiddelen kiest, maar een paar redenen komen vaker voor dan andere:

Stress

Eten uit verveling

Stress kan gepaard gaan met een gevoel van verlies van controle. Zeker als het gaat om het soort en de hoeveelheid voedsel die je eet. Sommige mensen eten meer als ze gestrest zijn, anderen eten juist minder op die momenten.

Wat we weten, is dat deze emotie je mogelijk niet de tijd laat nemen om een gezondere maaltijd te maken. Dat zorgt ervoor dat je misschien kiest voor voedingsmiddelen die schadelijk zijn voor je gezondheid.

Slecht lichaamsbeeld

Dit is de meest gebruikelijke situatie bij tieners. Doordat zij een slecht gevoel hebben over hun lichaam, kunnen tieners mogelijk op een dwangmatige manier op dieet gaan. Of op een ontzettend streng dieet.

Aan de andere kant kan het ook gebeuren dat een tiener gaat overeten. Juist door de depressieve gevoelens die een slecht lichaamsbeeld veroorzaakt. Helaas kan dit tot overgewicht leiden en soms zelfs tot extreem overgewicht.

Verveling

Je ligt op de bank of op je bed. Omdat je niks te doen hebt, ga je naar de keuken, trekt de koelkast open en begin je te eten alsof het een vorm van vermaak is. Dit gebeurt ook als je bezig bent met vervelend en eentonig werk of als je voor de tv hangt.

Slecht humeur of boosheid

Emoties en eten

Nadat je ruzie hebt gehad of als je verdrietig bent, eet je vaak meer. En dan vooral suikerrijke producten. Tenslotte is het stereotype beeld van troost iemand die in bed of in bad ligt met een grote beker ijs.

Het doet de vraag rijzen waarom we voor ongezonde voedingsmiddelen kiezen als we onze emoties wegeten willen. Wat zorgt ervoor dat we producten kiezen die veel calorieën, vet, zout of suiker bevatten? Waarom kiezen we niet voor een gezonde snack?

Als we dit willen begrijpen, moeten we kijken naar het beloningsmechanisme in de hersenen. Er zijn ervaringen die een soort van knop in je hersenen indrukken. Daardoor kan je gemotiveerd raken om bepaald gedrag te herhalen.

Iedere keer dat je iets doet dat moeilijk is en veel inspanning vereist, geef je jezelf en beloning. Je trakteert jezelf op nieuwe kleren, je gaat uit eten of je geeft jezelf een of ander klein cadeautje. Deze knop in je hersenen wordt door drie ervaringen geactiveerd:

  • Seks
  • Sociale relaties
  • Eten

Dopamine

Deze zaken maken een verbinding tussen je emotionele limbische systeem en je genotscentra door dopamine. Deze neurotransmitter wordt vrijgegeven en produceert hormonen zoals endorfines. Deze hormonen geven je een goed gevoel, plezier, blijdschap en voldoening.

Voedsel werkt net zoals andere verslavende stoffen als alcohol, sigaretten en drugs. Het zorgt voor een goed gevoel zolang je aan het eten bent. Bovendien vergeet je je problemen mogelijk even. Maar waarom kiezen we ongezonde producten als we emoties wegeten? Dat is eigenlijk een overlevingsmechanisme.

  • In het verre verleden hadden onze voorouders soms wekenlang geen eten.
  • Als ze dan eindelijk iets te eten hadden gevonden, waarderen de hersenen de energie- en calorierijke producten meer. Deze zijn nodig om de energievoorraden weer aan te vullen.

Met andere woorden: het eten van vet en suiker activeerde het beloningsmechanisme van de hersenen. En dat beloningsmechanisme werkt vandaag de dag nog precies hetzelfde als vroeger.

Ook aangeraden:
Meer energie nodig? Voeg deze 7 voedingsmiddelen toe aan je dieet

Je emoties wegeten: hoe voorkom je dat?

Eten door emoties

Het is niet makkelijk om te voorkomen: je emoties wegeten. Het is een proces en het kan maanden in beslag nemen, maar het is het waard om te proberen. Beetje bij beetje moet je proberen de consumptie van producten met veel calorieën verminderen. In plaats daarvan moet je kiezen voor de gezondere producten.

Een zeer effectieve manier is door een schaal met fruit in de keuken neer te zetten. Zorg ervoor dat je deze meteen ziet als je binnenkomt. Een andere techniek is om boodschappen te gaan doen nadat je hebt gegeten. Op die manier voorkom je aankopen die je niet overdacht hebt.

Het kan ook een goed idee zijn om alle ongezonde producten te verstoppen. En ook om de tijd te nemen om gezonde, goed uitgebalanceerde maaltijden te bereiden.

  • Macht, M. (2008). How emotions affect eating: A five-way model. Appetite. https://doi.org/10.1016/j.appet.2007.07.002
  • Adam, T. C., & Epel, E. S. (2007). Stress, eating and the reward system. Physiology and Behavior. https://doi.org/10.1016/j.physbeh.2007.04.011
  • Casper, R. C. (1998). Depression and eating disorders. Depression and Anxiety. https://doi.org/10.1002/(SICI)1520-6394(1998)8:1+<96::AID-DA15>3.0.CO;2-4
  • Koball, A. M., Meers, M. R., Storfer-Isser, A., Domoff, S. E., & Musher-Eizenman, D. R. (2012). Eating when bored: Revision of the emotional eating scale with a focus on boredom. Health Psychology. https://doi.org/10.1037/a0025893
  • Macht, M. (1999). Characteristics of eating in anger, fear, sadness and joy. Appetite. https://doi.org/10.1006/appe.1999.0236
  • Wise, R. A. (2004). Dopamine, learning and motivation. Nature Reviews Neuroscience. https://doi.org/10.1038/nrn1406