Wat is ovariumtorsie en hoe wordt het behandeld?

Een ovariumtorsie is een zeldzame aandoening bij vrouwen. Het manifesteert zich door plotselinge en intense buikpijn die een medisch noodgeval vertegenwoordigt.
Wat is ovariumtorsie en hoe wordt het behandeld?
Mariel Mendoza

Beoordeeld en goedgekeurd door de arts Mariel Mendoza.

Geschreven door Mariel Mendoza

Laatste update: 10 april, 2023

Een ovariumtorsie treedt op wanneer een van de twee eierstokken zich verdraait aan de ligamenten die hem op zijn plaats houden. Deze verdraaiing veroorzaakt een onderbreking van de bloedtoevoer naar het orgaan en zelfs naar de eileider, met als gevolg een afname van de weefseloxygenatie.

Het belangrijkste symptoom van een ovariumtorsie is ernstige pijn in de onderbuik en het bekken, braken voorafgegaan door misselijkheid, abnormale baarmoederbloeding en soms zelfs koorts. Het komt vaker voor aan de rechterkant omdat de linker eierstok in een stabiele positie wordt gehouden door de darm.

Dit is een medisch noodgeval dat onmiddellijke aandacht vereist. De oplossing ervan is alleen chirurgisch. Daarom is het nodig om te weten hoe je het op tijd kunt herkennen.

Hoe presenteert een ovariumtorsie zich?

Bij een ovariumtorsie is de pijn meestal plotseling en hevig. Ze kan echter met tussenpozen optreden en het gevolg zijn van afwisselende perioden van torsie en detorsie van het orgaan. Het gebeurt bijna nooit zonder pijn.

De pijn manifesteert zich meestal in de onderbuik en het bekken, en zelfs aan de kant van de aangetaste eierstok. Bovendien kan het braken, voorafgegaan door misselijkheid, koorts en abnormale baarmoederbloedingen veroorzaken.

Als een ovariumtorsie lang aanhoudt, kan het weefsel afsterven door zuurstoftekort (ischemie en daaropvolgende necrose), wat leidt tot verlies van ovarieel weefsel en functie. In zeldzame gevallen kan het gebied geïnfecteerd raken en verspreidt de infectie zich door de hele buik.

De diagnose is belangrijk omdat de symptomen verward kunnen worden met andere aandoeningen:

  • Appendicitis
  • Nierstenen
  • Urineweginfectie
  • Gastro-enteritis

We denken dat je misschien ook geïnteresseerd bent om dit artikel te lezen:
De voortijdige verwijdering van de eierstokken

Epidemiologie

Buikpijn
Bekkenpijn door ovariumtorsie is ernstig en vormt het primaire teken van de aandoening.

Een eierstoktorsie komt het meest voor tussen de tweede en vierde decennia van het leven. Het komt meestal niet voor vóór de puberteit of na de menopauze.

Oorzaken

Hoewel er geen specifieke oorzaak is, zijn er wel geassocieerde risicofactoren. De aanwezigheid van een cyste, tumor, abces in de eierstok en eileider of een andere massa in het ovariële weefsel kan het risico van een ovariumtorsie vergroten.

Omdat het extra gewicht het orgaan op zichzelf en zijn ondersteunende ligamenten laat draaien, presenteert tot 80% van de gevallen zich met een ovariële cyste of massa, vooral als die groter is dan 5 cm. Soms kan naast de eierstok ook de eileider als geheel gedraaid zijn.

Het kan ook komen doordat het ligament dat de eierstok met de baarmoeder verbindt lakser is dan normaal, waardoor het gemakkelijker te mobiliseren is. Geassocieerd met een verhoogde laksheid van het ligament zijn geïnduceerde ovulatie bij geassisteerde voortplantingsbehandelingen, polycysteus ovarium syndroom, hormoonvervangingstherapie en zwangerschap.

Hoge hormonale belastingen kunnen het weefsel ontspannen, waardoor het vatbaarder is voor ligamenttorsie.

Omdat er een belemmering van de bloedstroom is, is een ovariumtorsie een medisch noodgeval. Een voorgeschiedenis van tubale ligatie is ook een risicofactor.

Diagnose

De diagnose van een ovariumtorsie begint met vragen stellen en een lichamelijk onderzoek. Voor beeldvormend onderzoek worden vaginale en abdominale echo’s gebruikt.

Als de aandoening niet duidelijk is, kan een CT-scan of een MRI geïndiceerd zijn. Bovendien wordt volledige hematologie aangevraagd om de aanwezigheid van een mogelijke infectie te evalueren.

De definitieve diagnose van ovariumtorsie is visualisatie door middel van een operatie.

Vind je dit artikel leuk? Misschien vind je het ook leuk om dit artikel te lezen:
5 secundaire gevolgen van eierstokkanker

De enige behandeling is een operatie

Anticonceptie
Hormonale anticonceptiemiddelen kunnen het terugkomen van de aandoening verminderen, dus zijn ze vaak geïndiceerd voor vrouwen na een operatie.

De enige definitieve diagnostische methode en behandeling is een operatie. Voorafgaand hieraan kan echter een aanpak om pijn en misselijkheid te verminderen geïndiceerd zijn.

Van de pijnstillers hebben de volgende de voorkeur:

  • Acetaminofen
  • Ibuprofen
  • Naproxen
  • Opioïden, bij ernstigere pijn

Een operatie moet zo snel mogelijk worden uitgevoerd om ischemie en weefselnecrose te voorkomen. De procedure voor ovariumtorsie kan via laparoscopie (een endoscopische operatie) of laparotomie (een open operatie).

Tijdens de operatie wordt de eierstok gevisualiseerd om vast te stellen of hij voldoende doorbloed is. Als hij tekenen van ischemie vertoont, moet de hele eierstok worden verwijderd. Soms is naast het verwijderen van de eierstok ook het verwijderen van de eileider aan dezelfde kant nodig.

In gevallen waarbij geen weefsel betrokken is, is het voldoende om de eierstok gewoon los te draaien (Spaanse link) en de doorbloeding van de eierstok te beoordelen. Postoperatief zijn hoge doses anticonceptiemiddelen geïndiceerd om het risico op herhaling te verminderen.

Een ovariumtorsie vereist onmiddellijke actie

Een ovariumtorsie is een zeer zeldzame aandoening, maar het is een oorzaak waarmee rekening moet worden gehouden bij plotselinge buikpijn bij vrouwen. Dit geldt vooral voor vrouwen in de vruchtbare leeftijd.

Het is een medisch noodgeval omdat het kan leiden tot ischemie en necrose van het eierstokweefsel, met het daaropvolgende verlies ervan. Het is echter belangrijk op te merken dat bij verlies van een eierstok de vruchtbaarheid niet wordt aangetast, omdat het andere orgaan in staat is in de behoeften van het lichaam te voorzien.


Alle aangehaalde bronnen zijn grondig gecontroleerd door ons team om hun kwaliteit, betrouwbaarheid, actualiteit en geldigheid te waarborgen. De bibliografie van dit artikel werd beschouwd als betrouwbaar en wetenschappelijk nauwkeurig.


  • American College of Obstetricians and Gynecologists Committee. Adnexal torsion in adolescents: ACOG Committee Opinion No, 783. Obstet Gynecol. 2019;134(2):e56-e63.
  • Huang C, Hong M, Ding D. A review of ovary torsion. Ci Ji Yi Xue Za Zhi. 20017;29(3). Disponible en https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/28974907/.
  • Lasso C, et al. Torsión ovárica. Evolución del ovario necrótico tras detorsión laparoscópica. Cir Pediatr 2014;27. Disponible en https://secipe.org/coldata/upload/revista/2014_27-1_26-30.pdf.
  • Sasaki KJ, Miller CE. Adnexal torsion: review of the literature. J Minim Invasive Gynecol. 2014;21(2):196-202.
  • Wang Z, Zhang D, Zhang H, et al. Characteristics of the patients with adnexal torsion and outcomes of different surgical procedures: a retrospective study. Medicine. 2019;98(5):e14321.

Deze tekst wordt alleen voor informatieve doeleinden aangeboden en vervangt niet het consult bij een professional. Bij twijfel, raadpleeg uw specialist.