Is roodvonk besmettelijk? Alles wat je moet weten

29 november, 2020
Roodvonk is een besmettelijke ziekte die vooral kinderen treft. Het manifesteert zich met symptomen zoals koorts, huiduitslag en roodheid van de tong. Lees verder om er meer over te weten te komen en wat de wijze van overdracht is.

Roodvonk is besmettelijk. Het is een acute infectieziekte die door de bacteriesoort Streptococcus pyogenes wordt veroorzaakt. Volgens wetenschappelijke studies (Engelse link) is dit micro-organisme een van de meest virulente soorten voor mensen van de 74 soorten waaruit dit geslacht bestaat.

Deze bacterie veroorzaakt zowel etterende als niet-etterende pathologieën bij mensen, zoals keelontsteking, cellulitis, necrotiserende fasciitis en reumatische koorts, naast vele andere.

Het is daarom essentieel om vanuit klinisch oogpunt aandacht voor deze ziekteverwekker te hebben. Vandaag willen we je over roodvonk vertellen of het besmettelijk is en over de wijze waarop het wordt overgedragen.

Over de verspreiding van roodvonk

Volgens epidemiologische publicaties (Spaanse link) is roodvonk een pathologie die vooral kinderen treft. Hier zijn enkele gegevens om de situatie van deze ziekte op mondiaal niveau in perspectief te plaatsen:

  • Asymptomatische Streptococcus pyogenes-infecties komen bij 3 tot 26% van de gezonde kinderen in een bepaalde populatie voor.
  • Tot 58% van de zuigelingen met keelpijn kan de bacterie hebben.
  • S. pyogenes is de streptococcus-soort die het meest met uitbraken wordt geassocieerd en het komt vaak voor dat deze na het eten van besmet voedsel optreedt.
  • Het aantal uitbraken van roodvonk is de afgelopen decennia toegenomen, in 2009 waren er in Vietnam meer dan 23.000 gedocumenteerde gevallen.

Zoals je kunt zien, hoewel we met een pathologie te maken hebben die we met het verleden associëren, blijft hij in de moderne samenleving aanwezig. Het is daarom handig om de wijze van overdracht te kennen.

Lees ook:
Wat de tong vertelt over je gezondheid

Wat is roodvonk?

Roodvonk

Zoals we hierboven vermeldden, is roodvonk een pathologie die door een Streptococcus pyogenes serogroep A-infectie wordt veroorzaakt. Volgens studies kan deze bacterie exotoxinen en superantigenen produceren, waardoor het immuunsysteem overdreven reageert.

De werking ervan op het menselijk lichaam omvat dus een breed scala aan symptomen. De meestvoorkomende plaatsen van bacteriële kolonisatie zijn de slijmvliezen en in mindere mate de huid. Portalen zoals de Amerikaanse National Library of Medicine (Spaanse link) hebben een lijst samengesteld met symptomen die met roodvonk verband houden:

  • De infectie begint met koorts en keelpijn.
  • Er is uitslag met een primaire verschijning in de hals en borst, die zich vervolgens over het lichaam verspreidt.
  • Er is ook zwelling van de lymfeklieren in de hals.
  • Ten slotte zijn er secundaire symptomen zoals pijn in het lichaam, misselijkheid, koude rillingen en roodheid en zwelling van de tong.

Onthoud dat het meest voor de hand liggende symptoom van deze ziekte het optreden van uitslag is. Hoewel de eerste tekenen op de eerste of tweede dag na infectie verschijnen, treedt de huiduitslag meestal na 3 tot 5 dagen op en duurt deze langer dan een week.

Is roodvonk besmettelijk?

Volgens professionele pediatrische organisaties zoals Kidshealth is roodvonk zeer besmettelijk (Spaanse link). Zowel direct contact met het aangetaste oppervlak (in het geval van patiënten met krentenbaard, een andere manifestatie veroorzaakt door deze bacterie) kan de infectie verspreiden.

Als de inademing van microdeeltjes (hoesten en niezen) van een ziek iemand kan de infectie naar een gezonde patiënt verspreiden. Merk bovendien op dat dit micro-organisme tot wel vier weken op levenloze oppervlakken kan overleven.

Het aanraken van materialen of voedsel dat met een ziek iemand in contact is geweest en vervolgens je handen in je mond steken kan daarom een potentieel gevaar zijn.

Officiële instanties, zoals de Centers for Disease Control and Prevention (Spaanse link), waarschuwen dat een van de meestvoorkomende oorzaken van uitbraken van roodvonk het onhygiënisch met voedsel omgaan is. Deskundigen geloven echter niet dat huisdieren of speelgoed de bacteriën kunnen overbrengen, zolang de desinfectie maar voldoende is.

Incubatietijd

De besmettelijke periode duurt net zo lang als de symptomen. Het is desondanks een milde infectie die met de toepassing van antibiotica gemakkelijk verdwijnt (Spaanse link). Onthoud dat de patiënt na 48 uur behandeling niet langer besmettelijk is.

Hoe de verspreiding van deze aandoening te voorkomen

Handen vol met uitslag

Zoals je kunt zien, is roodvonk een milde, maar zeer besmettelijke pathologie die door onhygiënische oppervlakken of door microdeeltjes speeksel van zieke mensen wordt overgedragen. De juiste hygiënische gewoonten zijn dus de eerste barrière om je ertegen te verdedigen. Hier zijn enkele richtlijnen die je moet volgen om dit te voorkomen:

  • Bedek als je niest je neus en mond met een tissue.
  • Was je handen regelmatig met water en zeep gedurende ten minste 20 seconden.
  • Laat de gebruiksvoorwerpen van de getroffen persoon niet door anderen gebruikt worden.
  • Volg een strikt protocol voor voedsel- en oppervlakte hygiëne op plaatsen waar epidemiologische uitbraken voorkomen.

Lees ook:
Leer meer over penicilline en het gebruik ervan

Roodvonk en de verspreiding ervan

Dit is een zeer besmettelijke infectie die door een micro-organisme wordt veroorzaakt dat onder de algemene bevolking wijdverspreid is. Toch is het een milde infectie die met een antibioticabehandeling binnen een paar dagen verdwijnt.

Al kan een patiënt complicaties vertonen, zoals longontsteking of bijholteontsteking, deze zijn helemaal niet gebruikelijk. Je moet echter een arts raadplegen als er een uitslag aanwezig is die met koorts verband houdt.

  • Wong, S. S., & Yuen, K. Y. (2012). Streptococcus pyogenes and re-emergence of scarlet fever as a public health problem. Emerging Microbes & Infections1(1), 1-10.
  • Canals, M. (1989). Dinámica epidemiológica de la escarlatina en Chile. Revista chilena de pediatría60(1), 15-18.
  • Fiebre escarlata, medlineplus.gov. Recogido a 12 de septiembre en https://medlineplus.gov/spanish/ency/article/000974.htm
  • Escarlatina, Kidshealth.org. Recogido a 12 de septiembre en https://kidshealth.org/es/parents/scarlet-fever-esp.html#:~:text=Las%20infecciones%20bacterianas%20que%20causan,del%20contacto%20con%20la%20piel.
  • Escarlatina, CDC. Recogido a 12 de septiembre en https://www.cdc.gov/groupastrep/diseases-public/scarlet-fever-sp.html
  • Piñeiro Pérez, Roi, et al. “Adecuación del diagnóstico y tratamiento de la faringoamigdalitis aguda a las guías actuales.” Pediatría Atención Primaria 18.72 (2016): 317-324.