Wat is de glycemische index van voedingsmiddelen?

13 januari, 2020
De glycemische index is nuttig voor diabeten maar ook voor mensen die lijden aan hypoglykemie. Waar bestaat het uit? Wat kun je ermee? In dit artikel zullen we er alles over vertellen.
 

De glycemische index is ongeveer 30 jaar geleden ontdekt en wordt gebruikt om voedingsmiddelen te classificeren op basis van de snelheid waarmee ze de bloedglucosespiegel verhogen. In dit artikel leggen we alles uit wat je erover moet weten en hoe je de glycemische index kunt gebruiken.

De glycemische index is een parameter die de laatste jaren aan belang heeft gewonnen, vooral voor diabeten. Het nut ervan blijft echter niet beperkt tot diabeten.

Deze parameter meet het vermogen van een voedingsmiddel om de bloedsuikerspiegel te verhogen. De bloedsuiker is de hoeveelheid glucose in het bloed, die optreedt na de vertering van koolhydraten in voedingsmiddelen.

Wat is de glycemische index?

Wat is de glycemische index

Om de glycemische index goed te begrijpen, is het belangrijk om eerst iets over diabetes te vertellen. Diabetes is een ziekte die de bloedsuikerspiegel beïnvloedt. Dit gebeurt omdat het lichaam geen insuline produceert of het niet goed kan gebruiken. Insuline helpt glucose om in de cellen te komen.

Wanneer iemand diabetes heeft kan de te hoge bloedglucose na verloop van tijd aanzienlijke schade veroorzaken. Veel studies koppelen diabetes aan het ontstaan van onder andere:

 
  • hartaandoeningen
  • oogproblemen
  • nierziekten

De glycemische index is ontwikkeld om dit probleem te verminderen omdat het mensen in staat stelt de bloedsuikerspiegel te reguleren. Door deze index te kennen van verschillende voedingsmiddelen kan men het meest geschikte voedsel kiezen op basis van de gezondheidstoestand en behoeften.

Een diabeet heeft bijvoorbeeld voornamelijk voedsel nodig met een lagere glycemische index. Wanneer iemand echter lijdt aan hypoglykemie (een mogelijk levensbedreigende aandoening die wordt gekenmerkt door een lage bloedsuikerspiegel), hebben ze andere producten nodig met een hogere index.

Misschien vind je dit artikel ook leuk:
Diabetes type 2 beheersen op een natuurlijke manier

Hoe is de glycemische index opgebouwd?

Kort gezegd kunnen we stellen dat deze index een numerieke uitdrukking is die aangeeft hoeveel de bloedsuiker zal stijgen na het eten van een bepaald voedingsmiddel. Het is eigenlijk een eenvoudige laboratoriumtest. Tegenwoordig kun je de glycemische index van voedingsmiddelen op diverse website opzoeken.

Het wordt gebruikt om de snelheid te bepalen waarmee koolhydraten worden afgebroken en als glucose in het bloed terechtkomen. Het wordt gemeten op een schaal van 0 tot 110.

  • Van 0 tot 55 is een lage index.
  • Tussen 56 en 69 is een gemiddelde waarde.
  • 70 tot 110 is een hoge glycemische index.

Hoe hoger de waarde, hoe sneller de bloedsuikerspiegel zal stijgen. Diabeten moeten proberen om sterke glucosepieken te voorkomen. Daarom is het handig voor hen om maaltijden en eetmomenten te plannen terwijl ze deze index in gedachten houden.

 

De variatie van de glycemische index

De variatie van de glycemische index

De glycemische index van voedingsmiddelen varieert afhankelijk van factoren zoals bereiding en wijze van consumptie. Sap heeft bijvoorbeeld een hogere glycemische index dan fruit in zijn natuurlijke staat.

Zoals we hierboven vermeldden, kan deze parameter mensen helpen om hun maaltijden te plannen. Er zijn echter veel andere beïnvloedende factoren, zoals glycemische last. Daarom is het belangrijk om een diëtist te raadplegen voordat je met een dieet begint.

Ook varieert de glycemische index van een product door bepaalde factoren. In het geval van fruit of groenten verhoogt deze parameter bijvoorbeeld naarmate het voedsel rijper is. Ook de bereiding en de vorm van consumptie beïnvloeden de index. Interessant is dat zelfs de manier van brood bakken deze index kan beïnvloeden.

Hoe voedsel wordt bereid kan dus de index veranderen. De tijdsduur van het koken van pasta bepaalt of de index hoger of lager is. Pasta al dente heeft een lagere index dan pasta die langer gegaard is.

Dit artikel kan je interesseren:
De klachten en complicaties van diabetes

 

Conclusie

De glycemische index is een nuttige parameter in bepaalde situaties, zoals voor diabeten, waarmee ze hun bloedsuikerpieken na het eten van voedsel kunnen sturen. Vezels verlagen over het algemeen de index van een voedingsmiddel. Enkele van de meest aanbevolen voedingsmiddelen zijn bijvoorbeeld:

  • peulvruchten
  • groenten
  • de meeste soorten fruit in hun natuurlijke vorm

Aan de andere kant kan het mensen helpen om te weten hoe ze iemand kunnen helpen die een te lage bloedsuiker heeft. In dit geval zal het kiezen van een product met een hoge index zoals druivensuiker deze mensen helpen om hun bloedsuiker snel te verhogen.

Het is echter het beste om een arts of diëtist te raadplegen om meer te weten te komen over het probleem voordat je beslissingen neemt die van invloed zijn op je dieet.

 
  • Kharroubi AT, Darwish HM. Diabetes mellitus: The epidemic of the century. World J Diabetes. 2015;6(6):850–867. doi:10.4239/wjd.v6.i6.850
  • ¿Qué es la diabetes? | NIDDK. (n.d.). Retrieved September 5, 2019, from https://www.niddk.nih.gov/health-information/informacion-de-la-salud/diabetes/informacion-general/que-es
  • Índice glucémico y diabetes: American Diabetes Association®. (n.d.). Retrieved September 5, 2019, from http://archives.diabetes.org/es/alimentos-y-actividad-fisica/alimentos/que-voy-a-comer/comprension-de-los-carbohidratos/indice-glucemico-y-diabetes.html
  • El índice glucémico de los alimentos. (n.d.). Retrieved September 5, 2019, from https://www.fundaciondiabetes.org/general/articulo/47/el-indice-glucemico-de-los-alimentos
  • Vega-López S, Venn BJ, Slavin JL. Relevance of the Glycemic Index and Glycemic Load for Body Weight, Diabetes, and Cardiovascular Disease. Nutrients. 2018;10(10):1361. Published 2018 Sep 22. doi:10.3390/nu10101361
  • Eleazu CO. The concept of low glycemic index and glycemic load foods as panacea for type 2 diabetes mellitus; prospects, challenges and solutions. Afr Health Sci. 2016;16(2):468–479. doi:10.4314/ahs.v16i2.15