Chloorhexidine: een multifunctioneel ontsmettingsmiddel

17 september, 2020
Chloorhexidine is een veelgebruikt medicijn dat over de hele wereld wordt gebruikt, vooral voor de gezondheid van de mond. Vandaag bespreken we hier de algemene en actuele toepassingen.

Chloorhexidine is een multifunctioneel ontsmettingsmiddel dat de groei van bacteriën, de belangrijkste producenten van infectie, voorkomt. Wat het doet, is de groei van bacteriën op lichaamsweefsels voorkomen.

Het verschil tussen een kiemdodendmiddel en een ontsmettingsmiddel zit in het oppervlak of materiaal waarop ze allemaal effectief zijn. Het eerste remt de groei van bacteriën in inerte materialen, terwijl een ontsmettingsmiddel inwerkt op levende lichaamsweefsels zoals de huid.

Het doel van het gebruik van chloorhexidine in de mondslijmvliezen is het elimineren en voorkomen van bacteriegroei. Het vermindert dus het risico op een geïnfecteerde wond zonder te hard te zijn voor het gebied waar je het aanbrengt.

Deze verbinding kleeft aan het mondslijmvlies en komt in ongeveer acht uur geleidelijk vrij. Om deze reden raden professionals chloorhexidine-spoeling twee tot drie keer per dag aan.

Chloorhexidine-indicaties

Dit ontsmettingsmiddel wordt routinematig gebruikt in de tandheelkunde, vooral bij de behandeling van lichte verwondingen aan het mondslijmvlies. Behandelingen met chloorhexidine kunnen algemeen of plaatselijk zijn, afhankelijk van de geschiktheid van het te behandelen gebied.

Algemene behandeling

Je hebt waarschijnlijk weleens chloorhexidine een multifunctioneel ontsmettingsmiddel gebruikt als je chronisch last hebt van aften of een ander soortgelijk ongemak. Professionals raden aan om chloorhexidine na het poetsen als spoeling te gebruiken. Deze component is bovendien ook aanwezig in een aantal soorten tandpasta.

Gelokaliseerde verwondingen

Je kunt het als spray gebruiken als je plaatselijke verwondingen moet behandelen. Dit komt, doordat de actie van dit formaat meer gelokaliseerd en punctueel is. In feite is de gelokaliseerde toepassing van dit ontsmettingsmiddel in de volgende gevallen aangegeven:

  • Mondinfecties
  • Wonden aan de tong
  • Na een chirurgische ingreep

Misschien ook interessant om te lezen:
Wat voor soort bacteriën zitten er in je mond?

Het specifieke orale gebruik van chloorhexidine

Vrouw spoelt haar mond

Chloorhexidine voor orale behandelingen wordt meestal verdund gebruikt in concentraties van 0,2%, 0, 12% en 0,10%. Je kunt het met verschillende formaten aanbrengen, zoals gels, sprays en tandpasta. Je moet het mondwater met chloorhexidine 30 minuten na het poetsen gebruiken en het gedurende 30 seconden een beetje door de mond spoelen.

Voor de behandeling van plaatselijke verwondingen, zoals tandheelkundige ingrepen, raden professionals de spray meestal aan. Dit komt omdat het twee belangrijke voordelen heeft:

  • De actie is meer gelokaliseerd.
  • Het ontsmettende effect is ook groter.

Je moet dit ontsmettingsmiddel niet gedurende lange tijd gebruiken, omdat het zowel vlekken op je tanden kan veroorzaken als je tandvlees donkerder kan maken. Maak je echter geen zorgen als het je overkomt, want deze effecten zullen verdwijnen nadat je het gebruik ervan stopzet.

Aanbevolen gebruik

De meeste mensen die chloorhexidine gebruiken, doen dit direct na het poetsen alsof het een vaak gebruikt mondwater is. Dit is echter niet juist. In feite is de beste tijd om het te gebruiken minstens een half uur na het tandenpoetsen.

De reden waarom dit wordt aanbevolen, is dat chloorhexidine niet compatibel is met een aantal componenten van veel soorten tandpasta. Enkele hiervan zijn natriumlaurylsulfaat en natriummonofluorfosfaat.

Het gebruik ervan als een topisch ontsmettingsmiddel

Arts bekijkt een litteken

Naast oraal gebruik kan men chloorhexidine gebruiken om wonden schoon te maken. Een ander gebruik voor chloorhexidine is als een topisch ontsmettingsmiddel. Dit komt omdat het effectief is tegen een breed spectrum aan micro-organismen.

Het biedt veel voordelen, het is bijvoorbeeld niet schurend of irriterend. Het heeft bovendien geen interactie met bloed. Verder is dit middel nauwelijks giftig en kun je het op open wonden zoals schuurplekken, snijwonden en brandwonden gebruiken.

Lees ook:
Technieken voor de behandeling van grote wonden

Bijwerkingen van chloorhexidine

Het gebruik van deze stof heeft geen noemenswaardige bijwerkingen, hoewel sommige allergiesymptomen en huiduitslag bij een klein percentage van de gebruikers in het toepassingsgebied kunnen optreden.

Zoals we hierboven vermeldden, kan langdurig gebruik van chloorhexidine als orale behandeling vlekken op de tanden veroorzaken en de vlekken die door koffie of tabak worden veroorzaakt, versterken.

Chloorhexidine is essentieel

Chloorhexidine is een multifunctioneel ontsmettingsmiddel dat bijzonder effectief is tegen bacteriën en schimmels. Het gebruik ervan is wereldwijd wijdverbreid, zozeer zelfs dat het op de World Health Organization Model List of Essential Medicines (Engelse link) staat.

  • Chicharro Luna, E., Pertegal Vázquez, F., Pérez Prieto, M., Baño Ruíz, L., & Pérez Saura, I. (2008). Clorhexidina vs povidona iodada como antiséptico de la piel. Revista Española de Podología.

  • Torres, M., Díaz, M., & Acosta, A. (2009). La clorhexidina, bases estructurales y aplicaciones en; la estomatologia. Gac Med Espiritual.

  • Ayala, G., Álvarez, M., & Nuñez, M. (2016). Efecto de la combinación de clorhexidina y fluoruro de sodio sobre Streptococcus mutans en preescolares con manchas blancas. Revista Estomatológica Herediana. https://doi.org/10.20453/reh.v26i3.2956